Ict in Passend Onderwijs

Welke effecten Passend Onderwijs in de klas precies gaan hebben is nog onduidelijk, maar één ding is zeker; elke leerkracht moet gaan differentiëren in de klas. Om leerkrachten en leerlingen straks te ondersteunen, zijn diverse ict-hulpmiddelen voor handen. Middelen die helpen bij het samenstellen van leerlijnen en materialen én middelen die ondersteuning bieden bij de aandoeningen die in de basiszorg zijn opgenomen.

Lees het artikel van Frank Evers, programmamanager bij Kennisnet.

Differentiëren met ict in het speciaal onderwijs

Een goede organisatie is een belangrijke voorwaarde voor een succesvolle inzet van ict in het onderwijs. Een  ict-coach is daarbij van groot belang. De Onderwijsspecialisten bundelen de krachten door bovenschools samen te werken en de specifieke expertise van een ict-coach als uitgangspunt te nemen. Tijdens de IPON 2012 gaven De Onderwijsspecialisten tijdens de conferentie ‘Gewoon Speciaal’ een workshop over het differentiëren met ict in het speciaal onderwijs. In dit artikel een samenvatting van deze workshop.

Meer artikelen ‘Gewoon Speciaal’

Experimenteren met ict in het speciaal onderwijs

Kun je je lichaam trainen met een spelcomputer, ondanks je lichamelijke handicap? Rekenen op digitale speelblokken als autist? Woorden leren in een digitale leeromgeving, ook als je doof bent? En valt dyslexie te overwinnen met voorleessoftware? In deze laatste publicatie in de Onderzoeksreeks: resultaten van onderzoek van vier experimenten in het speciaal onderwijs. Je kunt de publicatie gratis downloaden of bestellen.

Experimenteren in het Speciaal Onderwijs 

Video casestudies over de onderwijskundige inzet van ondersteunde technologie

In opdracht van het Ministerie van Onderwijs in Engeland zijn er een aantal korte video case studies gemaakt over het effect van ondersteunende technologie in het onderwijs. Niet de technologie maar de onderwijskundige inzet staat centraal in een negental videofragmenten:

• Een basisschoolleerling die door middel van een iPod Touch communiceert met haar omgeving.
• Een motorisch beperkte leerling uit het basisonderwijs die door middel van een alternatief toetsenbord en aangepaste muis gebruikt de computer als lees- en schrijfhulpmiddel kan gebruiken.
• Een verlamde basisschoolleerling die door middel van oogbesturing een computer kan bedienen en op die manier het onderwijs kan volgen.
• Een autistische leerling uit  het voortgezet speciaal onderwijs die gebruik maakt van een ‘voice output systeem’ en daardoor eenduidig kan communiceren met zijn omgeving.
• Een meervoudig bepeperkte leerling in het speciaal voortgezet onderwijs die door middel van tweeknopsbediening allerlei eenvoudige onderwijsactiviteiten kan uitvoeren.
• Een ernstig motorisch beperkte student aan de universiteit die doormiddel van ondersteunende technologie in staat is om haar studie te volgen.

De video’s zijn gemaakt door het Engelse Ace Centre, een onafhankelijk expertisecentrum op het gebied van ondersteunende technologie. Voor alle videofragmenten en een uitvoerige beschrijving per case studie klik hier.

Ict en leerlingenzorg

Uit onderzoek blijkt dat er weinig overleg plaatsvindt tussen ict’er en de ib’er op scholen. Bij een onderzoek onder meer dan 200 leerkrachten, directies, ib’ers en ict’ers in Zuid-Holland bleek dat slechts 30% van de scholen structureel overleg voerde over leerlingenzorg en ict-oplossingen. Een gemiste kans, want een betere samenwerking en verbinding tussen de ict’er, de zorgcoördinator / ib’er en het management binnen het onderwijs kan leiden tot een flinke kwaliteitsverbetering. Dat is de inzet van de landelijke themagroep ‘Ict en Zorg’ van Kennisnet.

Paul Veringa, procesbegeleider lerende netwerken bij Kennisnet, gaf tijdens de conferentie ‘Gewoon Speciaal 2012′ een workshop over het belang van een goede samenwerking tussen de ib’er en ict’er. In dit artikel een samenvatting.

Meer artikelen 

Taakomschrijving ict-coördinator

De Eliëzerschool  en  Obadjaschool in Zwolle zijn op zoek naar een taakomschrijving van een ict-coördinator in het speciaal (basis)onderwijs. Ben je in het bezit van een dergelijke taakomschrijving en wil je die delen met collega’s, reageer dan op dit bericht of stuur een mail naar de redactie.

Via Google vond ik een functiebeschrijving op de website van Onderwijscentrum Het Roessingh, een school voor leerlingen met een lichamelijke beperking of meervoudige handicap die aangepast onderwijs en (para)medische behandeling nodig hebben in de leeftijd van 4 tot 20 jaar. Ook een functiebeschrijving voor de systeembeheerder, groepsleerkracht, enzovoort.

Realtime Objectherkenning toepasbaar in onderwijs

  Sinds kort is er een interessante app op de markt die gebruik maakt van Realtime Objectherkenning.  Met je iPod, iPad of iPhone  kun je voorwerpen laten herkennen door er de camera op te richten. In eerste instantie is het gemaakt voor blinde gebruikers die hierdoor zelfstandig een groot aantal dagelijkse voorwerpen kunnen herkennen zoals etiketten op levensmiddelen, creditcards, cdhoesjes, sleutels, bordjes etc. Maar er zijn met deze techniek ook allerlei onderwijskundige toepassingen denkbaar voor zowel visueel beperkte als ziende leerlingen.

Hoe werkt Realtime Objectherkenning?

Voordat je kunt beginnen met herkennen moet je met de app een verzameling aanleggen van de voorwerpen die je wil laten herkennen. Als je bijvoorbeeld verschillende kaartjes met pictogrammen zelfstandig wilt laten herkennen ga je als volgt te werk:

1. Je legt een kaartje op een effen ondergrond en houd de camera  erboven.
2. Door dubbel te tikken op het scherm wordt er een foto gemaakt.
3. De app vraagt je automatisch na de beep een audio boodschap in te spreken. Zodra je stopt met inspreken wordt deze opgeslagen.

De volgende keer dat je de camera boven het zojuist ingesproken kaartje houdt wordt de boodschap uitgesproken. Uit eigen ervaring blijkt dat de resultaten sterk afhankelijk zijn van hoe de foto genomen is. Het beste resultaat verkrijg je op een effen ondergrond, goed verlicht en beeldvullend.

Mogelijkheden in het onderwijs

Allerlei onderwijskundige toepassingen zijn denkbaar  voor blinde leerlingen. Leermaterialen zouden bijvoorbeeld eenvoudig voorzien kunnen worden van audio om op deze manier het materiaal zelfcontrolerend te maken. Ook kan het worden ingezet bij het zelfstandig navigeren in een ruimte doordat je met je camera op voorwerpen kunt richten om vervolgens te bepalen waar je bent. Niet alleen voor visueel beperkten. Het zou ook ingezet kunnen worden als een alternatieve werkvorm voor ziende leerlingen die bijvoorbeeld een opdracht of uitleg horen door er een iPadcamera op te richten.

De Engelstalige app Look Tel Recognizer is verkrijgbaar in de appstore voor € 7,99   klik hier   voor meer informatie in de Appstore.

Nabije toekomst van Realtime objectherkenning

De mogelijkheden van Realtime objectherkenning zijn veelbelovend voor visueel beperkte leerlingen en  zullen naar verwachting alleen maar toenemen. Zoals bijvoorbeeld Realtime OCR en “Landmarkscanning” waarmee je met je telefooncamera  buiten rond kunt kijken en voorwerpen, naamborden in de omgeving kunt uitlezen.

Voor meer informatie  over toekomstige toepassingen die gebruik maken van deze technologie  klik hier.

Dyslexie en ict

Op ict-gebied bestaan tal van producten om in te spelen op de onderwijsbehoeften van dyslectische kinderen. Maar welke producten gebruik je in welke situatie? Nancy Verbeten gaf tijdens de conferentie ‘Gewoon Speciaal’ op de IPON 2012 een overzicht van digitale hulpmiddelen voor kinderen met dyslexie. In dit artikel een uitgebreide samenvatting van deze workshop.

Meer artikelen

Aanraakscherm wordt ook voelscherm

Op de Vanderbilt University in de V.S. ontwikkelt men momenteel een veelbelovende android app waarmee blinde leerlingen via een tablet tekeningen kunnen voelen. Men heeft zich in de ontwikkeling met name gericht op de tekeningen voor de exacte vakken, maar de techniek is ook in te zetten voor andere vakgebieden. Door de vingers over het scherm te bewegen verkrijgt een leerling tactiele en auditieve feedback en kan zich op deze manier een voorstelling maken van de informatie.

Voordelen
De leerkracht vertelt in het bovenstaande interview hoe tijdrovend het voor haar was om een tactiele tekeningen te maken die ze maar door één leerling tegelijk kon laten gebruiken. Met behulp van deze nieuwe methode kan ze digitaal de tekeningen delen en door zoveel mogelijk leerlingen tegelijk laten gebruiken.  Een ander groot voordeel is dat de leerling zijn of haar eigen visuele informatie direct kan laten presenteren zoals bijvoorbeeld een uitkomst van een grafische calculator.

Voor meer informatie over dit product en een volledig achtergrondartikel  klik hier.

Technologie in eerste instantie voor ziende gebruikers

Haptische feedback richt zich in eerste instantie op de ziende gebruiker die hierdoor intuïtiever kan omgaan met een touch interface.  Bijvoorbeeld door knoppen via subtiele trillingen voelbaar te maken kun je ze zelfs je telefoon bedienen in het donker.

Blinde gebruikers kunnen in de toekomst veel baat hebben bij deze nieuwe technologie doordat er realtime visuele informatie omgezet kan worden in tactiele informatie. Onderstaande video vertoont in een proof of concept  wat er waarschijnlijk in de toekomst mogelijk gaat worden.

Voor een achtergrondartikel over deze technologie in wired magazine klik hier.

iXPERIUM

De klassen worden groter, de leervragen worden complexer, de financiële mogelijkheden worden beperkter. De afgelopen jaren en zeker de komende jaren zal de problematiek in het onderwijs toenemen. Dat maakt dat scholen de opdracht krijgen om anders naar het onderwijsproces te kijken. Om recht te doen aan de vragen van de kinderen zullen we in het onderwijs meer “uit moeten gaan van verschillen”.

Het Community Learning Center in Arnhem wil de scholen in haar regio hier bij ondersteunen. Dit gebeurt door de vragen van scholen helder te krijgen en daar leerarrangementen/oplossingen voor aan te dragen en tegelijkertijd onderzoek te laten plaats vinden (wat werkt en wat niet). In het iXPERIUM (de ICT ontdek en onderzoeksruimte van CLC Arnhem) kunnen scholen met deze vragen aan de slag gaan.

Gerwin Boevink van CLC Arnhem zal tijdens de Conferentie Gewoon Speciaal een workshop verzorgen over iXPERIUM met de titel ‘Uitgaan van verschillen’.
Meer informatie: www.ixperium.nl

Conferentie Gewoon Speciaal
De conferentie ‘Gewoon Speciaal’ tijdens de IPON 2012 omvat een groot aantal workshops, seminars en presentaties betreffende het gebruik van ICT en adaptieve technologie ter ondersteuning van het leren in het regulier en speciaal onderwijs. De conferentie is gratis bij voorregistratie.

Meer informatie Conferentie Gewoon Speciaal | Direct registreren | Meer passend onderwijs